27 april is het Koningsdag, de verjaardag van koning Willem-Alexander en een nationale feestdag voor alle Nederlanders. 2Doc.nl verzamelde documentaires en reportages over het koningshuis en dook in de argumenten van de voor- en tegenstanders van onze monarchie.

Docu's en reportages over de koninklijke familie

Over diverse leden van de koninklijke familie zijn documentaires gemaakt. Bekijk hier films over de meest recente koning(in)nen en prinsen.

Andere Tijden: Prins Bernhard

Prins Bernhard zur Lippe Biesterfeld en de republikeinse hoofdredacteur Martin van Amerongen konden uren met elkaar doorbrengen. Ze mochten elkaar, en de prins was openhartig. De hoofdredacteur schreef er een stuk over en liet zich er over interviewen voor de televisie. Bekijk in Andere Tijden het interview tussen de twee (inmiddels overleden) heren.

De hand van Claus

''Ik voel mij hier thuis en dit is mijn land.'' Na een moeilijke start als Duitse geliefde van prinses Beatrix groeide prins Claus later uit tot een geliefd en onomstreden lid van het koninklijk huis. In deze documentaire een overzicht van de hoogte- en dieptepunten uit zijn leven.

Beatrix, majesteit

Koningin Beatrix was een hardwerkend en formeel staatshoofd, die haar menselijke kanten voor haar onderdanen zorgvuldig verborgen hield. Een zoektocht naar de emoties en drijfveren van ons voormalige staatshoofd. Naast dat van haar zélf, legt Michiel van Erp de hoogte- en dieptepunten vast uit het leven van een aantal naamgenoten - Bea's, Trixen of Beatrixen.

Juliana, geen gewone koningin

Documentaire over koningin Juliana naar aanleiding van een nieuwe biografie. Via archiefbeelden en interviews biedt Juliana, geen gewone koningin een nieuw perspectief op de geliefde koningin.

Máxima, de pleitbezorger

Documentaire uit 2019 waarin Koningin Máxima wordt gevolgd in haar werk voor de Verenigde Naties. Dit jaar viert ze haar tienjarig jubileum als speciale pleitbezorger voor inclusieve financiering voor ontwikkeling.

Een porseleinen huwelijk (serie)

Wat gebeurt er in de eerste maanden nadat Willem-Alexander Máxima heeft ontmoet? Nog niemand weet van haar af, maar toch blijken er dan al grote zorgen over het verleden van haar vader. In deze documentaireserie wordt aan de hand van niet eerder openbaar gemaakte documenten en gesprekken met direct betrokkenen een onthullende reconstructie gemaakt van de aanloop naar de koninklijke bruiloft. Kijk hier de eerste aflevering.

Koninginnedag

Het koningshuis staat voor veel mensen voor verbondenheid. Dat gevoel gaat al decennia terug. In de filmpjes hieronder zie je hoe Koninginnedag er eind jaren '60 en begin jaren '70 uit zag.

Het koningshuis in de media

Media en het koningshuis hebben een bijzondere verhouding. Er zijn door de jaren heen verschillende week- en maandbladen in het leven geroepen om het reilen en zeilen van de koninklijke familie in Nederland en het buitenland op de voet te volgen. Deze succesvolle bladen zijn niet de enige bronnen die het delen wanneer Amalia haar eerste stap binnen een nieuwe school gezet heeft, ook diverse omroepen en kranten berichten enthousiast over nieuws rondom het Koninklijk Huis. De Mediacode is opgericht om de persoonlijke levenssfeer van de leden van het Koninklijk Huis te beschermen. Hoe kritisch zijn kranten en televisieprogramma's op het nieuws rondom de koninklijke familie? Onderstaande artikelen laten zien hoe media met nieuws omgaat en leveren hier ook kritiek op.

Tot uw dienst, Majesteit!

De Belgische correspondent Steven de Foer is buitengewoon verbaasd over de slaafsheid van de Nederlandse pers tegenover het koningshuis. (zie ook het filmpje rechts). De geschiedenis leert inderdaad dat de Nederlandse pers een rare verhouding heeft met het koningshuis. Maar veel daarvan is te wijten aan het spanningsveld tussen ministeriële verantwoordelijkheid en persvrijheid.

Tegels lichten rond het koningshuis

Onthullingen rond het Koninklijk Huis komen vaak moeizaam tot stand. Tegels lichten rond het koningshuis is namelijk gemakkelijker gezegd, dan gedaan. In Argos een gesprek over onderzoeksjournalistiek naar de handel en wandel van de monarchie in Nederland, België en Engeland.

 

 

 

Het Koninklijk Huis op de gevoelige plaat

Het fotograferen van het Koninklijk Huis is in de tijd van Koningin Juliana een lieflijke chaos van geven en nemen. In de tijd van Beatrix worden, bij de invoering van de Mediacode, de teugels van de RVD strakker aangetrokken. In deze aflevering van Andere Tijden staat de omgang van de media met het Koninklijk Huis door de jaren heen centraal.

Waarom heeft Nederland een koning?

Een monarchie is een vorm waarbij één persoon, de monarch, de macht heeft. Dat is in Nederland niet het geval, want ons land kent sinds 1848 een parlementaire constitutionele monarchie. Hetzelfde geldt bijvoorbeeld voor België. Een parlementaire constitutionele monarchie houdt in dat de koning bevoegdheden deelt met de ministers en het parlement, dit staat vastgelegd in de grondwet (de constitutie). In de praktijk is de macht van de koning in Nederland zeer beperkt en dragen de ministers verantwoordelijkheid voor wat de koning doet. 

Bekijk hier de filmpjes van RTL Nieuws waarin verder wordt uitgelegd welke macht ons koning precies heeft.

Voorstanders van de monarchie

Artikel: ''Monarchie zorgt voor stabiliteit en evenwicht''

Heeft de monarchie nog toekomst in de 21ste eeuw? In dit artikel in NRC Handelsblad geeft Prof. H.J.L. Vonhoff, oud-commissaris van de koningin in Groningen, vijf redenen voor het bestaansrecht van onze monarchie. 

Artikel: ''De voordelen van een monarchie''

In Trouw worden de voordelen van de monarchie geschetst aan de hand van de Duitse politieke situatie: 'Ik hou van het ceremoniële presidentschap, zoals Duitsland dat heeft. Een Bondspresident die zichtbaar, symbolisch en verbindend is, maar weinig macht ten toon kan spreiden.''..''Als je zowel politieke macht moet uitoefenen als symbolisch staatshoofd zijn, kun je niet boven de partijen staan. Nederland heeft zo'n president als in Duitsland niet nodig, want het heeft het koningshuis.'

Tegenstanders van de monarchie

Artikel: ''Waarom iedereen tegen de monarchie moet zijn''

Hoogleraar Cultuurwetenschappen Hans van den Bergh voert in Vrij Nederland een uitvoerig betoog tegen de monarchie. ‘Het bestaan van het koningshuis werkt politieke versluiering, hypocrisie en opportunisme in de hand.’ 

Artikel: ''Het is 2013. Hoog tijd om eens op te houden met de monarchie''

Nederland is het grootste deel van zijn geschiedenis een republiek geweest, schrijft Max Westerman. 'Het is te hopen dat we die republikeinse traditie weer volop gaan omarmen.' Lees zijn betoog op de site van Volkskrant.

 

Arjen Lubach is een van de meest bekende hedendaagse tegenstanders van de constitutionele monarchie. Hij riep zichzelf in het programma Zondag met Lubach tot Farao der Nederlanden uit en ontkrachtte in NRC tien veelgenoemde argumenten voor de monarchie. 

meer over Nederlandse geschiedenis