NCRV Dokument: B.V. Het gezin

BV Het gezin

NCRV

In Nederland worden jaarlijks honderden verwaarloosde of misbruikte kinderen op last van de rechter bij hun ouders weggehaald. Ze komen uit gezinnen met alcoholproblemen, verslavings- problematiek, werkloosheid of zwakbegaafdheid.

Op dit moment wonen ruim 20.000 kinderen vanwege hun zware problematiek in instellingen voor jeugdzorg. ‘Niet goed’, zegt directeur Gerard Besten van Gezinshuis.com. ‘Ieder kind heeft namelijk het recht om op te groeien in een gezin. Dat recht is vastgelegd in het VN-verdrag voor de Rechten van het Kind’.

Sommige jeugdzorginstellingen bieden daarom als alternatief het zogenaamde gezinshuis. In een gezinshuis worden pleegkinderen opgevangen in de natuurlijke omgeving van een gewoon gezin. De gezinshuisouders zijn professioneel getraind in het begeleiden van kinderen met complexe problemen. Miriam en Frans Erlings hebben zo’n gezinshuis. Het echtpaar heeft vier pleegkinderen, een uithuiswonend 20-jarig studerend pleegkind en twee eigen volwassen kinderen. De vier pleegkinderen hebben voorafgaand aan hun plaatsing bij Miriam en Frans ingrijpende en emotionele gebeurtenissen meegemaakt.

Sharon (10) is als afkickende baby in het gezinshuis terechtgekomen. Ze heeft vijf jaar elders gewoond en is vlak voor haar zesde verjaardag weer teruggekomen. Tot haar achttiende zal ze in het gezinshuis blijven, ze kan niet naar haar ouders terug. Keanu (9) heeft een verstandelijke beperking en is in de eerste jaren te weinig gestimuleerd in zijn ontwikkeling. Zijn ouders zijn erg betrokken, maar niet in staat hem te bieden wat hij nodig heeft. De vader van Safi (12) verbleef illegaal in Nederland, haar moeder had alcoholproblemen. Toen Safi twee was, is ze samen met haar broertje uit huis geplaatst. Delaine (16) heeft na de scheiding van haar ouders in verschillende tehuizen gewoond. Ze is gelukkig met haar verblijf bij Miriam en Frans: het is voor het eerst dat zij ergens langer dan twee jaar woont.

Gezinshuismoeder Miriam Erlings moet dagelijks een midden vinden tussen haar emotionele betrokkenheid bij de kinderen en het zakelijk ouderschap. Het runnen van het gezinshuis zeven dagen in de week, vierentwintig uur per dag vergt veel inspanning. De documentaire BV Het gezin volgt haar en haar man in de dagelijkse perikelen met de kinderen, het contact met biologische ouders, scholen, hulpverleners, gedrags- en opvoedingsdeskundigen. Zo ontstaat een onthullend, emotionerend beeld van deze bijzondere vorm van ouderschap in een gezinshuis.

Het fenomeen gezinshuis is tamelijk onbekend in de Nederlandse samenleving. Van de 20.000 uit huis geplaatste kinderen zitten er op momenteel 800 in een van de bijna 200 gezinshuizen. In de komende vijf jaar wordt de verantwoordelijkheid voor de jeugdzorg overgeheveld van de provincies naar de gemeenten. Gelijktijdig moet er fors worden bezuinigd in de jeugdzorg. Jeugdzorginstellingen maken zich grote zorgen of gemeenten wel goed voorbereid zijn en of er voldoende geld is om hun taken uit te kunnen blijven oefenen. Gezinshuizen zijn goedkoper dan instellingen en lijken daarom een goed alternatief. Hun kleinschaligheid en stabiliteit is iets dat kinderen die bij hun ouders zijn weggehaald dringend nodig hebben.

Regisseurs: Juul Bovenberg